Overbevolking

Naarmate de geallieerden en de Russen verder optrokken werden steeds meer kampen bevrijd. De gevangenen van veel van die kampen werden op transport gesteld: naar Dachau. In het toch al overvolle kamp ontstonden noodtoestanden. Drie mensen moesten een brits delen; de helft van de bedplanken hadden de verkleumde gevangenen al opgestookt, en stro om de matrassen te vullen was er ook niet meer. Van enige privacy was in het kamp geen sprake; steeds was je omringd door honderden medegevangenen en nergens was er een plekje waar je even alleen kon zijn.


Ook bij de gevangenen onderling heerste het recht van de sterkste; de zwakke broeders werden dikwijls naar de achtergrond gedrongen door de sterkeren. Veel steun hebben de Nederlanders in die moeilijke dagen aan elkaar gehad. In Dachau zijn vriendschappen ontstaan voor het leven. Het laat zich begrijpen dat het onder deze extreme omstandigheden niet mogelijk was zelfs de minimale hygiëne te handhaven. Kleerluizen rukten massaal op en teisterden de uitgeteerde gevangenen. Het ergste was dat de luizen de dragers waren van de tyfusbacil. Veel gevangenen kregen vlektyfus, een ziekte die normaal gesproken al zeer veel slachtoffers maakt. De verzwakte en uitgehongerde gevangenen hadden er nauwelijks weerstand tegen. De vlektyfus heeft -met het einde van de oorlog in zicht- duizenden slachtoffers geëist. Daarnaast heerste er, in veel gevallen onopgemerkt, veel longtuberculose. Veel gevangenen leden aan beide ziektes gelijktijdig. In de laatste zes maanden stierf meer dan de helft van de Nederlanders, onder wie de onvergetelijke dokter Krediet, die voor zijn patiënten het hoogste offer heeft gebracht. Ook andere Nederlandse artsen en medegevangenen die als verpleger in de ziekenbarakken werkzaam waren, hebben zich geheel voor de zieken ingezet, met de uiterst beperkte middelen die zij tot hun beschikking hadden. De komst van onze bevrijders, de Amerikanen heeft veel van de zieke Nederlanders niet meer kunnen redden. Zij stierven in een bevrijd Dachau...