Naar het kamp

In sommige gevallen, vooral wanneer het om minderjarigen ging werd de doodstraf omgezet in levenslange opsluiting in een concentratiekamp. Deze mensen werden met soortgelijke gevangenen van andere nationaliteiten samengebracht in kampen als Natzweiler in de Elzas. Zij kregen het predicaat NN "Nacht und Nebel", een soort strafverzwaring voor wat je zou kunnen noemen de "zware gevallen". Het was niet de bedoeling dat de NN-gevangenen ooit nog zouden worden vrijgelaten; zij waren hoog in de Vogezen opgeborgen, weg van de buitenwereld; zij mochten niet schrijven of brieven en voedselpakketten ontvangen.

De gevangenen gingen dus, pas als alle juridische rompslomp achter de rug was naar een Duits concentratiekamp. Maar in heel veel gevallen was dat niet Dachau. Om onnaspeurlijke redenen werd er voortdurend met de gevangenen geschoven; van het ene kamp naar het andere werden zij gebracht. Er zijn Nederlanders die in de oorlogsjaren wel tien kampen of tuchthuizen van binnen hebben gezien.